0

سرمایه هوشمند یا دیگر هیچ!

 

یکی از مباحثی که در منابع تخصصی سرمایه گذاری خطر پذیر به فراوانی ذکر شده و در مقاله ها و کارگاه ها و سمینارها به عنوان یکی از ملاک های انتخاب سرمایه گذار مناسب به بنیان گذاران استارتاپ ها توصیه میشد مبحث سرمایه هوشمند(Smart Money) هست.

گفته میشود یکی از مهمترین ویژگی های یک سرمایه گذار مطلوب، بهره مندی از خصیصه سرمایه هوشمند است. در واقع مفهوم سرمایه هوشمند بازتاب دهنده ارزش کیفی سرمایه سرمایه گذار هست و به این موضوع اشاره دارد که ورای مبلغ ریالی سرمایه موجود این سرمایه تا چه اندازه قابلیت خلق ارزش برای سهام دارن و کسب وکار را دارد.

چهار مولفه کلیدی در مفهوم سرمایه هوشمند وجود دارد:

۱-شبکه: شبکه های ارتباطی که نهاد و مدیران مجموعه سرمایه گذار دارند و استارتاپ میتواند برای توسعه و تحقق اهدافش از آن ها بهره برداری نماید. این شبکه ها می توانند در ایجاد پارتنرهای کلیدی، به کارگیری مشاوران خبره، تسهیل در فروش برای کسب و کارهای B2B، ارتقا ظرفیت بازاریابی و تبلیغات، دسترسی به نهاد های تصمیم گیر، دسترسی بهتر به تامین کنندگان، تسهیل در تامین مالی راندهای بعد و … به کار آیند.

۲-اعتبار: طبیعتا این نکته که یک استارتاپ توانسته یک مجموعه متخصص را مجاب کند که پتانسیل رشد بالا دارد و میتواند در مقایسه با استارتاپ های دیگر فرصت سرمایه گذاری مناسبی باشد، اعتبارش را نزد ذی نفعان مختلف بالا خواهد برد و مزایایی مثل، تسهیل در به کارگیری نخبگان،افزایش قدرت چانه زنی در مذاکر با منابع انسانی سازمان، توسعه برند در اکوسیستم و … خواهد داشت.

۳-دانش و تجربه : شاید مهم ترین آورده ای که یک سرمایه گذار بتواند در اختیار استارتاپ بگذارد دانش و تجربه حاصل از حضور در کسب و کارهای مشابه گذشته و بهره مندی از حضور بلند مدت در این صنعت می باشد و از طرف دیگر با فراهم کردن مشاورین و منتورهای کارآمد میتواند این مهم را تقویت بکند و در شرایط سخت و پیچیده ای که استارتاپ ها با آن مواجه میشوند یاری رسان آن ها باشد.

۴-زنجیره ارزش: تنوع وجودی استارتاپ هایی که در سبد سرمایه گذار هستند بخصوص کسب و کارهایی که زیرساختی هستند و می توان با بهره مندی از ظرفیت های آن ها و هم افزایی با آن ها ارزش ویژه ای برای استارتاپ خود خلق کرد.

سوالی که در شرایط حال حاضر اکوسیستم نوپا استارتاپی ما مطرح میشود این هست که به راستی تا چه میزان میتوان به هوشمند بودن سرمایه سرمایه گذاران به عنوان یک مولفه کلیدی در انتخابشون توجه کرد؟ عموما بنیان گذاران استارتاپ ها در انتخاب سرمایه گذار وزنی به ویژگی سرمایه هوشمند می دهند؟ اصلا تا چه اندازه شناخت کافی نسبت به ظرفیت ها و عملکرد سرمایه گذاران خطرپذیر وجود دارد؟

تقریبا می توان گفت که پاسخ پرسش های بالا منفی می باشد. به تجربه مشاهده کردم حتی اگر در کلام بنیان گذاران استارتاپ ها به اهمیت این موضوع در انتخاب سرمایه گذار و جذب سرمایه خود اشاره کنند، در عمل و به هنگام تصمیم گیری نهایی این معیار وزن چندانی در شاخص های تصمیم گیریشون ایفا نخواهد کرد.

با توجه به اینکه شکل گیری و توسعه مفهوم سرمایه هوشمند یک موضوع نسبتا پیچیده و زمان بر هست و نه تنها نیاز به توسعه زیرساخت های کمی و کیفی اکوسیستم داره بلکه نیازمند پیش زمینه ها و بایسته هایی است که بعضی از سرمایه گذاران حال حاضر ما فاقد آن ها می باشند. از طرف دیگر به علت ماهیت این صنعت و عمر کم آن، اطلاعات کمی از عملکرد کیفی سرمایه گذاران وجود دارد و عموما داده های نویزی موجود مدلی کارآمد برای تصمیم گیری در اختیار بنیان گذاران قرار نمی دهند.

در کنار دلایل متعددی که باعث کمرنگ شدن نقش سرمایه هوشمند در انتخاب سرمایه گذار شده که شاید مهم ترین آن ها عدم تعادل عرضه و تقاضا سرمایه خطر پذیر در کشور باشد ،می توان توزیع ناهمگون کیفی سرمایه گذار در اکوسیستم را دلیل دیگری دانست که امروزه چندان مفهوم سرمایه هوشمند جز معیار های اصلی استارتاپ ها برای جذب سرمایه نمی باشد.

بدون شک با توسعه زیست بوم نوآوری و استارتاپی و پایان دوران تثبیت سرمایه گذاری خطر پذیر در کشور و با گسترش کمی و کیفی بازیگران این صنعت شاهد اهمیت بیش از پیش سرمایه هوشمند به عنوان یک مزیت رقابتی پایدار در صنعت سرمایه گذاری خطرپذیر خواهیم بود.

سعی میکنم در آینده نزدیک به الگو ها و روش های توسعه Smart Money برای مجموعه های سرمایه گذاری خطر پذیر اشاره ای بکنم.

Share on twitter
Share on linkedin
Share on telegram
Share on whatsapp
Share on email
Share on print